Vrijgekomen stoffen en verontreinigde materialen moeten tijdens en na een incident veilig kunnen worden verzameld.

Afhankelijk van de afvalstroom kan gebruik worden gemaakt van onder andere:

• geschikte vaten;
• UN-gekeurde verpakkingen waar vereist;
• overpack- en bergingsvaten;
• jerrycans;
• binnenverpakkingen en liners;
• geschikte afvalverpakkingen;
• opvang- en opslagvoorzieningen.

Ook beschadigde of lekkende verpakkingen kunnen een specifieke manier van bergen noodzakelijk maken.

Tijdens een incident kunnen verschillende afvalstromen ontstaan.

Denk aan opgevangen vloeistoffen, vervuild spoelwater, absorptiemiddelen, verontreinigde PBM, beschadigde verpakkingen, vervuild materiaal en verwijderde delen van een ondergrond of constructie.

Deze materialen worden niet automatisch als één afvalstroom samengevoegd.

Afhankelijk van de aard van de verontreiniging wordt bepaald hoe het materiaal wordt verzameld, verpakt, tijdelijk opgeslagen en verder verwerkt.

Bij grotere incidenten kan aanvullende opslag- en containercapaciteit noodzakelijk zijn.

RMIB kan binnen de incidentlogistiek zorgen voor containers en tijdelijke opslagvoorzieningen voor vrijgekomen of verontreinigde materialen.

Hierdoor kan ook bij een omvangrijker incident gecontroleerd worden doorgewerkt terwijl verschillende materialen en afvalstromen gescheiden worden gehouden.

De uiteindelijke afvoer is afhankelijk van wat daadwerkelijk is vrijgekomen.

Bij onbekende of complexe verontreinigingen kan eerst aanvullende identificatie, classificatie of bemonstering noodzakelijk zijn voordat duidelijk is naar welke verwerker een afvalstroom kan en aan welke eisen de verpakking en het transport moeten voldoen.

RMIB kan de verdere afvoer organiseren naar een geschikte en bevoegde verwerker, eventueel in samenwerking met gespecialiseerde transport- en afvalverwerkingspartners.

Een kleine lekkage vraagt om andere logistiek dan een incident waarbij honderden of duizenden liters vloeistof of grote hoeveelheden verontreinigd materiaal vrijkomen.

Daarom kan de benodigde capaciteit per incident worden opgeschaald met aanvullende:

opvangmiddelen → pompcapaciteit → vaten → containers → transport → reinigingsmaterieel → medewerkers

Hierdoor kan de incidentlogistiek meegroeien met de omvang van de inzet.

RMIB kan de verschillende onderdelen rondom een incident met elkaar verbinden:

indammen → opvangen → verpompen → verpakken → tijdelijk opslaan → reinigen → afvalstromen scheiden → afvoer organiseren

Zo blijft de afhandeling overzichtelijk en hoeft een opdrachtgever niet tijdens een incident voor iedere afzonderlijke stap zelf een andere partij te organiseren.

Voor verontreinigingen op oppervlaktewater kunnen afhankelijk van de stof en situatie verschillende opvang- en beheersmiddelen worden ingezet.

Denk bijvoorbeeld aan:

• olieabsorberende booms en slangen;
• absorberende matten en materialen;
• tijdelijke afdamming;
• opvangvoorzieningen;
• beschermen van afvoeren en verbindingen;
• gecontroleerd verzamelen van drijvende verontreiniging;
• afzuigen of verpompen van vervuilde vloeistoffen;
• verzamelen van verontreinigd materiaal langs oevers.

Welke methode geschikt is, wordt bepaald door de eigenschappen van de stof en de omstandigheden op locatie.

Olie en bepaalde brandstoffen kunnen zich als een dunne laag over het wateroppervlak verspreiden.

RMIB kan worden ingezet om de verspreiding te beperken en de aanwezige verontreiniging waar mogelijk af te schermen, te absorberen, op te nemen of af te zuigen.

Daarbij wordt ook gekeken naar de bron. Wanneer bijvoorbeeld sprake is van een lekkend voertuig, machine, tank, leiding of installatie nabij het water, kan het noodzakelijk zijn eerst verdere uitstroom te beperken voordat met de daadwerkelijke opruimwerkzaamheden wordt begonnen.

Niet iedere stof die in water terechtkomt blijft aan het oppervlak drijven. Stoffen kunnen oplossen, zinken, reageren met water of andere eigenschappen hebben die een specifieke aanpak noodzakelijk maken.

Daarom wordt bij chemische of onbekende stoffen niet automatisch dezelfde methode toegepast als bij een olieverontreiniging.

De beschikbare informatie over de stof en het incident wordt eerst beoordeeld. Op basis daarvan wordt bepaald welke werkzaamheden RMIB verantwoord kan uitvoeren en welk specialistisch materieel en welke persoonlijke bescherming noodzakelijk zijn.

Een waterincident beperkt zich niet altijd tot het water zelf.

Door stroming of wisselende waterstanden kunnen olie en andere stoffen terechtkomen op oevers, beschoeiingen, steigers, kades, bestrating en omliggende terreinen.

RMIB kan waar nodig ook deze getroffen delen opnemen in de incidentaanpak en specialistisch reinigen.

Bij het verwijderen van waterverontreiniging kunnen onder andere opgevangen vloeistoffen, vervuild water, absorptiemiddelen en verontreinigde materialen vrijkomen.

Deze worden waar nodig gescheiden opgevangen, geschikt verpakt of tijdelijk opgeslagen voordat verdere verwerking plaatsvindt.

Zo wordt voorkomen dat een tijdens het opruimen verwijderde verontreiniging opnieuw in het milieu terechtkomt.

Afhankelijk van het incident kan RMIB verschillende werkzaamheden binnen één inzet combineren:

bron en verspreiding beoordelen → verdere verspreiding beperken → indammen → opvangen/absorberen → afzuigen of verpompen → omliggende delen reinigen → afvalstromen verzamelen en afvoer organiseren

Wanneer verdere verspreiding mogelijk is, ligt de eerste prioriteit bij het beheersbaar houden van de situatie.

Afhankelijk van de stof en omstandigheden kan RMIB geschikt materieel inzetten voor:

• indammen en beperken van verspreiding;
• beschermen of afdichten van kolken en afvoeren;
• plaatsen van opvangvoorzieningen;
• opnemen van vloeistoffen;
• gecontroleerd verpompen;
• overbrengen naar geschikte opvangmiddelen;
• verzamelen en verpakken van verontreinigde materialen;
• specialistische reiniging van getroffen oppervlakken.

Bij het verpompen en opvangen wordt rekening gehouden met de chemische bestendigheid en geschiktheid van pompen, slangen, koppelingen en verpakkingen voor de betreffende stof.

Chemische incidenten kunnen aanvullende eisen stellen aan persoonlijke bescherming.

Afhankelijk van de stof en het risico kunnen chemisch geschikte beschermende kleding, handschoenen, laarzen en ademhalingsbescherming noodzakelijk zijn. Wanneer filterbescherming niet passend of verantwoord is, kan voor werkzaamheden waarvoor RMIB is toegerust onafhankelijke ademlucht worden ingezet.

De benodigde beschermingsgraad wordt daarom afgestemd op het daadwerkelijke incident en niet standaard voor iedere chemische inzet gelijkgesteld.

Het neutraliseren van een chemische stof kan in bepaalde gecontroleerde situaties onderdeel zijn van de aanpak, maar wordt niet automatisch toegepast.

Een verkeerde combinatie van stoffen kan warmteontwikkeling, spatten, dampvorming of een chemische reactie veroorzaken. Daarom wordt alleen voor neutralisatie gekozen wanneer de stof en omstandigheden voldoende bekend zijn en de gekozen methode geschikt is.

In andere situaties kan gecontroleerd opnemen, verpompen, verpakken en afvoeren de aangewezen werkwijze zijn.

Ook nadat de vrije vloeistof of stof is verwijderd, kan verontreiniging achterblijven op beton, bestrating, vloeren, constructies of andere materialen.

RMIB kan vervolgens een specialistische reinigings- of saneringsaanpak uitvoeren waarbij gecontroleerd wordt gewerkt van bronverwijdering naar reiniging en verdere afhandeling van het vrijgekomen materiaal.

Wanneer verontreiniging in een poreuze ondergrond is getrokken, kan aanvullende verwijdering of sanering noodzakelijk zijn.

Vrijgekomen chemicaliën, absorptiemiddelen, spoelwater en verontreinigde materialen kunnen niet automatisch als reguliere afvalstroom worden afgevoerd.

Afhankelijk van de stof en classificatie wordt bepaald welke opvang, verpakking, etikettering, tijdelijke opslag en verdere verwerking noodzakelijk is.

RMIB kan deze werkzaamheden meenemen binnen de incidentafhandeling en waar nodig afstemmen met gespecialiseerde afvalverwerkers en andere betrokken partijen.

Wanneer niet duidelijk is welke stof is vrijgekomen, neem geen onnodig risico en voorkom verdere verspreiding.

RMIB kan de beschikbare informatie en situatie beoordelen en bepalen welke vervolgstappen en specialistische middelen voor de inzet noodzakelijk zijn.

De eerste prioriteit kan zijn om te voorkomen dat een verontreiniging zich verder verspreidt.

Afhankelijk van de situatie kan RMIB worden ingezet voor:

• afzetten en beheersbaar maken van het werkgebied;
• beschermen of tijdelijk afdichten van kolken en afvoeren;
• indammen van vloeistoffen;
• plaatsen van opvangvoorzieningen;
• opnemen of afzuigen van vloeistoffen;
• verpompen naar geschikte opvangmiddelen;
• verzamelen van vaste of verontreinigde materialen;
• verpakken van vrijgekomen afvalstromen;
• specialistisch reinigen van het getroffen gebied.

Wanneer meerdere disciplines noodzakelijk zijn, kan de inzet worden opgeschaald met aanvullend materieel en logistieke ondersteuning.

Bij illegale dumping kunnen verschillende afvalstromen en stoffen door elkaar worden aangetroffen. Denk aan vaten, jerrycans, vloeistoffen, poeders, verpakkingen en verontreinigde materialen.

RMIB kan worden ingezet voor het gecontroleerd opnemen, verzamelen en geschikt verpakken van dergelijke materialen, nadat duidelijk is op welke wijze hiermee verantwoord kan worden gewerkt.

Daarbij wordt voorkomen dat stoffen zonder beoordeling met elkaar worden gemengd of in een ongeschikte verpakking worden overgebracht.

Bij dumping of een aangetroffen locatie kan sprake zijn van afval afkomstig van de productie of verwerking van drugs of andere chemische processen.

Hierbij kunnen onbekende en potentieel gevaarlijke stoffen aanwezig zijn.

RMIB behandelt dergelijke situaties daarom als een specialistische chemische verontreiniging. De benodigde beschermingsmiddelen, werkwijze, opvang en verpakking worden afgestemd op de beschikbare informatie en risico’s op locatie.

Nadat vrijgekomen stoffen en materialen zijn verwijderd, kan verontreiniging achterblijven op vloeren, wanden, bestrating, beton, constructies of andere oppervlakken.

Afhankelijk van de situatie kan RMIB aansluitend de locatie specialistisch reinigen en waar noodzakelijk verder saneren.

Wanneer een verontreiniging in poreuze materialen, bodem of constructiedelen is doorgedrongen, wordt beoordeeld welke aanvullende werkzaamheden noodzakelijk zijn.

Het opruimen van een milieu-incident eindigt niet bij het verzamelen van het zichtbare materiaal.

Vrijgekomen stoffen, verontreinigde absorptiemiddelen, spoelwater, verpakkingen en andere materialen kunnen verschillende afvalstromen vormen.

RMIB kan zorgen voor opvang, geschikte verpakking, tijdelijke opslag en het organiseren van verdere afvoer naar een daarvoor geschikte verwerker.

De uiteindelijke verwerking wordt afgestemd op de aard en classificatie van de afvalstroom.

Bij milieu-incidenten kunnen verschillende partijen betrokken zijn, zoals opdrachtgever, terreinbeheerder, gemeente, handhaving, politie, verzekeraar, afvalverwerker of andere specialistische partijen.

RMIB kan binnen de eigen werkzaamheden zorgen voor een duidelijke operationele afstemming en registratie van de uitgevoerde inzet.

Alleen absorberend materiaal aanbrengen is niet bij iedere verontreiniging voldoende. Olie en andere vloeistoffen kunnen achterblijven in de structuur van asfalt, beton, klinkers en andere ondergronden.

Afhankelijk van de vervuiling en ondergrond bepaalt RMIB welke reinigingsmethode en welk materieel geschikt zijn.

Daarbij kan onder andere gebruik worden gemaakt van:

• absorptie- en opvangmiddelen;
• hogedruk- en heetwaterreiniging;
• specialistische reinigingsmiddelen;
• machinale reiniging;
• opzuigen en opvangen van vervuild water;
• pomp- en opvangvoorzieningen;
• aanvullende reiniging van zwaar vervuilde delen.

Het uitgangspunt is daarbij niet alleen reinigen, maar ook voorkomen dat de verontreiniging tijdens het reinigingsproces ongecontroleerd verder wordt verspreid.

Niet iedere terreinverontreiniging ontstaat door een verkeersongeval.

RMIB kan ook worden ingezet bij lekkages en vervuilingen op bedrijfsterreinen, distributiecentra, industriële locaties, werkplaatsen, laad- en losplaatsen en parkeerterreinen.

Bijvoorbeeld na een defecte hydrauliekslang, lekkende vrachtwagen, machinebreuk, morsing tijdens overslag of een incident met een opslagtank of installatie.

De inzet kan variëren van een lokaal vervuild oppervlak tot een grotere terreinverontreiniging waarbij meerdere medewerkers en machines noodzakelijk zijn.

Bij het reinigen van een verontreinigd oppervlak kan vervuild reinigings- of spoelwater ontstaan.

Waar de situatie daarom vraagt, kan RMIB voorzieningen inzetten om dit water op te vangen, af te zuigen of tijdelijk op te slaan, zodat het niet zonder controle richting kolken, bodem of oppervlaktewater stroomt.

De uiteindelijke verwerking is afhankelijk van de aard van de aanwezige verontreiniging.

Is niet bekend welke vloeistof of stof is vrijgekomen, dan wordt niet automatisch gestart met reinigen.

Eerst wordt beoordeeld wat bekend is over het incident en welke risico’s mogelijk aanwezig zijn. Op basis daarvan worden de benodigde PBM, afzetting, opvangmiddelen en reinigingsmethode bepaald.

Bij een mogelijke chemische of gevaarlijke stof kan worden opgeschaald naar de RMIB-inzet voor chemische incidenten & gevaarlijke stoffen.

RMIB kan binnen één inzet verschillende werkzaamheden combineren:

beoordelen → verspreiding beperken → opvangen/afzuigen → reinigen → vervuild reinigingswater opvangen → verontreinigd materiaal verzamelen → afvoer organiseren

Hierdoor hoeft een opdrachtgever niet voor iedere stap afzonderlijk een partij te organiseren.

Olie, diesel en hydrauliekolie kunnen een wegdek of terrein niet alleen verontreinigen, maar ook glad en onveilig maken.

RMIB kan worden ingezet voor het verwijderen van olie van wegdek, bestrating, beton en andere verharde oppervlakken.

Afhankelijk van de ondergrond en vervuiling worden geschikte reinigingsmethoden en materieel ingezet om de verontreiniging zo gecontroleerd mogelijk te verwijderen en verspreiding tijdens de werkzaamheden te beperken.

Bij grotere incidenten kan worden opgeschaald met aanvullende medewerkers, reinigingsmaterieel, opvangmiddelen, pompen en incidentlogistiek.

Wanneer een vloeistof richting een kolk, riool, onverharde bodem of oppervlaktewater stroomt, verandert de aard van de inzet.

De prioriteit ligt dan eerst bij het beperken van verdere verspreiding.

Afhankelijk van de omstandigheden kunnen aanvullende opvang- en afdammingsmiddelen worden ingezet en kan worden doorgeschakeld naar andere RMIB-capaciteit voor water-, terrein- of milieuverontreiniging.

Niet iedere lekkage is direct herkenbaar.

Wanneer de samenstelling of eigenschappen van een vloeistof onbekend zijn, wordt deze niet automatisch behandeld alsof het olie of water betreft. De situatie wordt eerst beoordeeld en de werkwijze, PBM en het benodigde materieel worden daarop afgestemd.

Bij mogelijke gevaarlijke stoffen wordt opgeschaald naar de werkwijze voor chemische incidenten & gevaarlijke stoffen.

Een incident stopt niet altijd nadat de zichtbare vloeistof is verwijderd.

RMIB kan binnen dezelfde inzet doorgaan met opvang, verpompen, specialistische reiniging, verpakking, tijdelijke opslag en het organiseren van de verdere afvalstroom.

Hierdoor kan bij een incident vanuit één organisatie worden doorgeschakeld van de eerste beheersmaatregelen naar de verdere reiniging en afhandeling.